Үч дос
25.11.2019
6
Илгери-илгери бир көп балалуу абышка-кемпир болгон экен. Бирок алардын балдарынын улам бири жерден боорун көтөрө электе эле чымчык жандары учуп кете берет....
Толук окуу
Жайык сууга кептелген койлор
25.11.2019
1
Королдун кулак кужурун кандырар жомокчусу болуптур. Ал дайыма королго укмуштай окуяларды баяндачу экен. Король да жомок укмайын уктабаган адат тааптыр. Жаздыкка баш...
Толук окуу
Жөргөмүш менен безгек
25.11.2019
2
Болгонбу, болбогонбу, айтор, жомок мындай экен: жөргөмүш менен безгек кезигип, экөө саякатка чыгат. Жол жүрүп чарчашат. Эс алмакка жүзүмдүн кароолчусу жашаган алачыкка...
Толук окуу
Турна менен көк кытан
25.11.2019
1
Жапалак үкү көңүлү шат учуп барат. Учуп барат, учуп баратып конот. Куйругун жайкайт, оң жагын, сол жагын каранат. Кайра учат. Учуп, кайра...
Толук окуу
Амалдуу короз
25.11.2019
3
Бастырманын төбөсүнө конгон амалдуу короз канатын жайды да адатынча кыйкырык салды. Аны уккан куу түлкү жакынкы бадалдын арасынан чуркап чыкты. – Арыба,...
Толук окуу
Жүз акыл жана бир акыл
25.11.2019
2
Күн жылымык тартып жаз келгенде каркыра Алтайга учуп келди. Өзүнүн тааныш сазына конду. Буттары менен жер чапкылап, канаттарын күүлөп, өзүнчө ырахатка батып...
Толук окуу
Түлкү менен күйкө
25.11.2019
2
Арык жээгиндеги жылуу таштын үстүндө күнгө кактанып отурган күйкө аркасынан бугуп келаткан куу түлкүнү байкабады. Түлкү шап секирди эле, үргүлөп отурган күйкө...
Толук окуу
Жосундуу уйду – жолборс жарат
25.11.2019
0
Качандыр бир заманда токойго жакын жерде уйлар жайылып жүрүптүр. Алар дайыма чогу оттошчу экен, арасынан бөлүнгөнү болбоптур. Токойдо болсо айла-амалдуу бир жолборс...
Толук окуу
Түлкүнү алдаган короз
25.11.2019
3
Куйругун булаңдаткан, көздөрү шойком калтар Түлкү бир күнү байкатпай жортуп келет да, фермердин чарбасындагы семиз чаар Корозду бурдай сугунуп зыйт коёт. Мына...
Толук окуу
Баарынан адам күчтүү
25.11.2019
4
Баарынан адам күчтүү аудиосун угуу Кыштын күнү кызыл кыргоол жээктеги бадалдан койкоюп чыгып, чаңкаганын жазыш үчүн астындагы чоң сууга кирди. Каптаган көк...
Толук окуу
Бака жана кумурскалар
25.11.2019
2
Бир мезгилде жалгыз бака болуптур. Ал кичинекей тегерек көлдө турчу экен. Ошол бака тегерек көлүнөн баш көтөрүп секирип-секирип жээкке чыгат, дагы секирип-секирип...
Толук окуу
Булбул
25.11.2019
10
Булбул аудиосун угуу Байыркы заманда бир чал булбул менен дос болуптур. Чал мергенчи да, комузчу да экен. Ал ар күнү мылтыгын ийнине...
Толук окуу
Айбанаттар жана жаныбарлар жөнүндө жомоктор фольклордо өзгөчө орунду ээлейт, анткени алар адамдык мүнөздүн бардык белгилерин көргөзүүгө жардам берет.
Бул жомоктор — адамдар өзүнүн ыйманын көрө турган күзгү. Айбанаттар тууралуу жомоктор элдик тамсилдер менен тамырлаш, алар түпкүлүгү бир эле жаныбарлар.
Мындай чыгармаларда айрым учурда айбандар менен бирге адамдар да катыша берет, бул болсо адам менен табияттын жакындыгынын көрсөткүчү.
Байыркы мезгилден тартып, соңку кылымдарга чейин эле кыргыздар аңчылык менен күн көрүп, ар кандай жаныбарлардын кулк-мүнөзүн, кебете-кешпирин жакшы байкашкан, ошол байкоолорун жомоктордо пайдаланган.
Айбанаттар тууралуу жомоктордо туруктуу образдар кездешет. Мисалы, түлкү — куу, митайым болсо, карышкыр — ичкич, жегич, каардуу, коён — коркок, сагызган — сүйлөөк, алдамчы ж. б.
Жаныбарлар жөнүндөгү жомоктор баланы табият, жапайы жаныбарлар дүйнөсү, алардын жүрүм-турумунун өзгөчөлүктөрү, жашоо образы, атүгүл кээ бирлери этияттык менен мамиле кылганда кандай коркунуч туудурары жөнүндө түшүнүк берет.
Бул бөлүмдө ар кандай жаштагы балдарды кызыктырган жаныбарлар жөнүндө жомоктордун кеңири жыйнагы берилген.
Жарабайт
Ат жонундо жомок
Ката
Алия менен жылкыдан ката